Tìm lại dòng tranh kiếng Nam bộ xưa

Thứ sáu - 12/12/2025 11:52
Trong các loại tranh thờ ở Nam Bộ xưa, không thể không nhắc đến dòng tranh kiếng (kính). Tranh kiếng ra đời khoảng đầu thế kỷ XX, đến nay, dù không còn thịnh hành nhưng những tác phẩm tranh kiếng Nam Bộ được nhiều
Tìm lại dòng tranh kiếng Nam bộ xưa

Tìm lại dòng tranh kiếng Nam bộ xưa
Trong các loại tranh thờ ở Nam Bộ xưa, không thể không nhắc đến dòng tranh kiếng (kính). Tranh kiếng ra đời khoảng đầu thế kỷ XX, đến nay, dù không còn thịnh hành nhưng những tác phẩm tranh kiếng Nam Bộ được nhiều nhà nghiên cứu cất công sưu tầm và lưu giữ.Theo nhiều nhà nghiên cứu thì cuộc triển lãm tranh kiếng lần đầu ở nước ta được ghi nhận là của ông Trương Cung Vinh (tên thường gọi: họa sĩ Vạn Huê) diễn ra vào năm 1957 tại Phòng Thông tin Đô Thành (góc đường Catina - Bônna, nay là đường Đồng Khởi - Lê Lợi).

Tìm lại dòng tranh kiếng Nam bộ xưa ảnh 1
Cửu Thiên Huyền Nữ, tranh kiếng Lái Thiêu

Kể từ 1957 đến nay chưa có một cuộc triển lãm tranh kiếng nào khác dù loại hình mỹ thuật này từng tồn tại và phát triển mạnh mẽ, tạo nên các dòng tranh kiếng ở các địa phương như Chợ Lớn, Lái Thiêu, Gò Công, Mỹ Tho (Tiền Giang), Chợ Mới (An Giang), và dòng tranh kiếng Khmer Trà Vinh, Sóc Trăng nổi tiếng.
Tìm lại dòng tranh kiếng Nam bộ xưa ảnh 2
Tranh kiếng chủ đề chư vị thần, Phật, Bồ tát
 
Có thể nói, trong hơn 100 năm qua, tranh kiếng đã đáp ứng nhu cầu tín ngưỡng và mỹ thuật của công chúng khắp các thôn xã từ miền Đông Nam bộ đến miền Tây Nam bộ và trở thành những tác phẩm nghệ thuật không thể thiếu được trong các gia đình.
Theo nhiều tư liệu lịch sử thì tranh kiếng có mặt ở cung đình Huế từ thời Minh Mạng - Thiệu Trị. Song đó là các sản phẩm mỹ nghệ nhập khẩu.
Đến đầu thế kỷ XX, các di dân Quảng Đông đến lập nghiệp ở vùng Chợ Lớn, bắt đầu mở các tiệm kiếng, buôn bán các loại kiếng tráng thủy để soi mặt, lộng khuôn hình, tủ, khung cửa chớp, cửa gió... và các loại tranh kiếng như các bức đại tự và các bức thư họa dùng trong việc khánh chúc tân gia, khai trương, mừng thọ... ra đời từ đây.
 
Đến những năm 1920, nghề vẽ tranh kiếng chuyển địa bàn về Lái Thiêu (Thủ Dầu Một) - là xứ sở đang trên đà phát triển các nghề thủ công như thợ gốm, thợ mộc, thợ sơn quang dầu (sơn guốc, đũa, mâm, khay, quả trắp...), thợ cẩn xà cừ... Đây là nơi hội tụ cho dòng tranh kiếng Lái Thiêu phát đạt.
Sau đó, khoảng những năm 1940-1950, nghề làm tranh kiếng lan tỏa khắp lục tỉnh Nam Kỳ, trụ lại ở Mỹ Tho, Cai Lậy, Gò Công (Tiền Giang ngày nay), Chợ Mới (An Giang) và thâm nhập vào cộng đồng Khmer tạo nên dòng tranh kiếng Khmer Nam bộ ở Trà Vinh và Sóc Trăng...
Tìm lại dòng tranh kiếng Nam bộ xưa ảnh 3
Tranh kiếng Khmer Nam Bộ

Tất cả các dòng tranh kiếng trong hơn một thế kỷ qua đã sản xuất ra một khối lượng lớn sản phẩm đồ sộ với nhiều chủng loại đa dạng, từ tranh thờ tổ tiên, tranh chúc tụng, tranh cảnh vật trang trí nội thất, tranh thần, Phật, Bồ-tát... Ở đó có loại tranh vẽ thuần bằng sơn màu đa sắc (thêm ngân nhũ và kim nhũ) hoặc kết hợp với kỹ thuật tráng thủy, độc đáo nhất là tranh kiếng cẩn ốc xà cừ rất được công chúng ưa chuộng.
Từ ngày 18-8-2013 đến ngày 21-8-2013 tại chùa Phật học Xá Lợi (89 Bà Huyện Thanh Quan, Q.3, TP.Hồ Chí Minh) sẽ diễn ra cuộc triển lãm tranh kiếng lần 2 do Trung tâm Nghiên cứu Phật giáo Việt Nam, Ban Phật học chùa Xá Lợi tổ chức với sự đóng góp của các nhà sưu tập Lý Lược Tam, Nguyễn Anh Kiệt, Nguyễn Đại Phúc, Huỳnh Duy Thiết, Huỳnh Thanh Bình...
 
Triển lãm là nơi tập hợp trên dưới 100 tác phẩm tiêu biểu từ bộ sưu tập 1.600 sản phẩm hiện sưu tầm được. Các bức tranh kiếng này thuộc nhiều chủng loại, từ tranh thờ tổ tiên, tranh trang trí (thường gọi là tranh cửa buồng), tranh phong cảnh (tứ thời, tứ thú, tứ dân...), tranh chúc tụng (tân gia, khai trương, mừng thọ, tân hôn...), tranh chư vị thần, Phật, Bồ-tát...
 

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Thống kê
  • Đang truy cập238
  • Máy chủ tìm kiếm2
  • Khách viếng thăm236
  • Hôm nay27,932
  • Tháng hiện tại31,138
  • Tổng lượt truy cập4,053,524
Bão Kalmaegi có thể gây giông lốc từ ngày 6/11

Đại Bồ Tát Hồ Chí Minh

liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

Liệt Sĩ Công Viên Lê Thị Riêng

Đức Pháp chủ quang lâm thắp hương cầu nguyện siêu tiến anh linh liệt sĩ và đồng bào yêu nước

Đức Pháp Chủ Thắp Hương Liệt sĩ

Đã có 25/34 tỉnh, thành phố tổ chức Đại hội đại biểu Phật giáo nhiệm kỳ 2026-2031

Phật giáo nhiệm kỳ 2026-2031

NGỎ VẬN ĐỘNG ĐÚC ĐẠI HỒNG CHUNG VÀ TRỐNG BÁT NHÃ QUAN ÂM TỰ

ĐẠI HỒNG CHUNG-TRỐNG BÁT NHà

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dâng hương tưởng niệm các liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

Tưởng Niệm Các Liệt Sĩ Công Viên Lê Thị Riêng

Tổng cục Chính trị thăm, động viên người dân vùng lũ Đắk Lắk và Gia Lai

Bài viết hay về Vu Lan báo hiếu 2026

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dâng hương tưởng niệm các liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

Liệt Sĩ Tại Công Viên Lê Thị Riêng

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm dâng hương tưởng niệm các liệt sĩ tại Công viên Lê Thị Riêng

Tổng Bí Thư-Chủ Tịch Nước-Tô Lâm dâng

Du lịch tâm linh: Quán âm Phật Đài hiển linh
 Quán âm Phật Đài hiển linh
Cảnh thơ mộng ở Công viên Cổng Vàng

Cảnh thơ mộng Công viên 

Giới thiệu 16 loại bánh Giáng sinh nổi tiếng, không thể thiếu mỗi mùa Noel

Giáng Sinh Nổi Tiếng Thiếu Mùa Noel

Hương lúa quê nhà

Ký Ức Tuổi Thơ Mùi Hương Cánh Đồng Lúa

THƠ LỤC BÁT: HƯƠNG LÚA
 Thơ   Lục   Bát  -  Hương   Lúa
PHÁP PHỤC TRÀNG LỄ PHẬT TỬ
Mũ  Tì Lô  - Tì Lư  -  Mũ  Ngũ  Phật
Về Tây Ninh thăm núi Bà Đen
Về Tây Ninh thăm núi Bà Đen
Giáng sinh là gì, ngày nào? Tất tần tật thông tin cần biết về ngày Noel
Mùa Lễ Hội Cuối Năm - Lễ Giáng Sinh
An Giang: Chùa Đồng Tranh khánh thành cổng, hàng rào và các hạng mục công trình

An Giang khánh thành cổng

BAN BIÊN TẬP QUAN ÂM TỰ

BAN BIÊN TẬP QUAN ÂM TỰ

Hơn 2.000 Đại biểu chụp ảnh lưu niệm sau lễ khai mạc Đại lễ Vesak LHQ 2025

Đại Biểu Lưu Niệm Đại Lễ Vesak LHQ 2025

Thăm Viếng Mộ Đại Tướng Võ Nguyên Giáp - Tất Tần Tật Những Điều Cần Biết

 Đại Tướng Võ Nguyên Giáp 

Ban Nội dung Đại hội X GHPGVN thông báo viết tham luận xây dựng Giáo hội

Ban Nội Dung Đại Hội X GHPGVN 

Sinh viên tham gia kinh doanh gây quỹ từ thiện

Sinh Viên Kinh Doanh Gây Quỹ Từ Thiện

Khóa Thiền Tứ Niệm Xứ và xuất gia gieo duyên lần 8 khép lại trong không khí trang nghiêm

Thiền Tứ Niệm Xư xuất gia gieo duyên 

Thiền Viện Trúc Lâm Đà Lạt: Điểm đến tâm linh linh thiêng giữa lòng phố núi

Thiền Viện Trúc Lâm Đà Lạt  Tâm Linh

TP. HỒ CHÍ MINH – VARANASI

 Lữ Hành TP. HỒ CHÍ MINH – VARANASI

Xóm Lèo Đà Lạt: Địa điểm sống ảo đầy lãng mạn
 Đà Lạt Địa điểm sống ảo lãng mạn
Đại lễ Vesak 2025: Tiếp tục đón nhận thông điệp từ lãnh đạo các tổ chức Phật giáo thế giới

Lãnh Đạo Phật Giáo Thế Giới

Làng Cù Lần Đà Lạt: Vị trí, cách di chuyển, các điểm check-in hấp dẫn

Làng Cù Lần Đà Lạt Vị trí  check-in

Khu du lịch Phật Bà Nam Hải

Khu du lịch Phật Bà Nam Hải

Vòng quanh châu Á chiêm ngưỡng đền chùa

châu Á chiêm ngưỡng đền chùa

Trang nghiêm lễ cầu nguyện quốc thái dân an nơi tôn trí Xá lợi Phật chùa Bái Đính

Xá lợi Phật chùa Bái Đính

DÒNG NGƯỜI NỐI DÀI XUYÊN ĐÊM VÀO CHIÊM BÁI XÁ LỢI ĐỨC PHẬT TẠI CHÙA QUÁN SỨ

Xá Lợi  Đức Phật Tại Chùa Quán Sứ 

Đồi Đa Phú Đà Lạt: Vị trí, cách di chuyển, các điểm check-in hấp dẫn

Đồi Đa Phú Đà Lạt điểm check-in

Trang nghiêm lễ cung thỉnh Xá-lợi trái tim Bồ-tát Thích Quảng Đức tôn trí tại tháp Đa Bảo

Xá-lợi trái tim Bồ-tát Thích Quảng Đức 

hai Đại lễ Vesak 2025: Tiếp tục đón nhận thông điệp từ lãnh đạo các tổ chức Phật giáo thế giới

Vesak 2025 Phật giáo thế giới

Toàn cảnh hành trình cung thỉnh xá lợi Đức Phật về tôn trí tại chùa Thanh Tâm
 xá lợi Đức Phật về tôn trí chùa 
Cung rước Xá lợi Đức Phật về chùa Tam Chúc

Xá lợi Đức Phật về chùa Tam Chúc

Đức Pháp chủ quang lâm chứng minh Lễ Tự tứ của hơn 700 Tăng Ni nội trú Học viện Phật giáo VN tại TP.HCM

Đức Pháp chủ chứng minh Lễ Tự tứ Tăng Ni 

Vài lời khuyên khi du lịch đến Thái Lan

khi du lịch đến Thái Lan

Cổng trời Bali Đà Lạt Green Hills: Điểm check-in hot nhất

Bali Đà Lạt Green Hills check-in

Xá lợi Đức Phật tại chùa Phúc Sơn

Xá lợi Đức Phật tại chùa Phúc Sơn

Hơn 2.000 Đại biểu chụp ảnh lưu niệm sau lễ khai mạc Đại lễ Vesak LHQ 2025
lễ khai mạc Đại lễ Vesak LHQ 2025
Hơn 1.000 đại biểu tham gia lễ thắp nến cầu nguyện hòa bình thế giới tại Núi Bà Đen nhân Đại lễ Vesak 2025
 Núi Bà Đen nhân Đại lễ Vesak 2025
Trang nghiêm đêm hoa đăng tại Điện Tam Thế nơi tôn trí Xá lợi Phật

 Điện Tam Thế nơi tôn trí Xá lợi Phật

Samten Hills Dalat (Lâm Đồng)
Samten Hills Dalat_Lâm Đồng
Đang diễn ra lễ bế mạc Đại lễ Vesak Liên Hiệp Quốc 2025
Đại lễ Vesak Liên Hiệp Quốc 2025
Đạo Phật Hãy Tinh Tấn Tu Học HT Thích Từ Thông
HT Thích Từ Thông
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây