Sức công phá của-làn sóng xanh-Bột matcha chinh phục thế giới ẩm thực

Trong thập kỷ vừa qua, thế giới đã chứng kiến sự trỗi dậy mạnh mẽ của các món nước làm từ bột matcha, không chỉ như một xu hướng ẩm thực nhất thời mà còn trở thành một hiện tượng văn hóa có sức ảnh hưởng sâu rộng. Từ những quán cà phê nhỏ ven đường đến các thương hiệu đồ uống đa quốc gia, thức uống màu xanh ngọc này đã chiếm lĩnh vị trí quan trọng trong lòng người tiêu dùng toàn cầu, mang theo cả những giá trị sức khỏe lẫn sự đa dạng trong trải nghiệm vị giác.

 Bùng nổ về mặt thị trường

Theo báo cáo mới nhất từ Grand View Research, thị trường bột matcha (bột trà xanh) toàn cầu đang trên đà tăng trưởng ấn tượng với dự báo đạt giá trị 5.6 tỷ USD vào năm 2027, tương đương tốc độ tăng trưởng kép hàng năm 8.2%. Con số này phản ánh rõ nét sự thay đổi trong thói quen tiêu dùng khi ngày càng nhiều người lựa chọn các sản phẩm có lợi cho sức khỏe, đặc biệt sau đại dịch COVID-19. 

Báo cáo Thị trường Kinh doanh Ẩm thực năm 2024 của đơn vị chuyên cung cấp giải pháp cho ngành F&B ở Việt Nam chỉ ra rằng thị trường F&B năm ngoái chứng kiến sự chững lại rõ rệt.

Theo đó, 52,8% doanh nghiệp thừa nhận đơn vị không chạy theo bất kỳ "trend" ẩm thực nào. Điều này cho thấy tâm lý thận trọng hơn của công ty kinh doanh đồ ăn, thức uống trong việc đầu tư vào các xu hướng mới.

Bất chấp sự phản kháng trên từ phía doanh nghiệp F&B, thị trường vẫn ghi nhận một số trào lưu trào lưu nổi bật. Trong đó, đồ uống matcha vươn lên dẫn đầu với 29,6% đơn vị lựa chọn trở thành xu hướng đáng chú ý năm 2024.

Nhiều thực khách cho rằng khi sáng tạo món nước liên quan đến matcha, người pha chế buộc dùng bột trà xanh đến từ Nhật Bản mới "đúng bài". Lý do đến từ hương vị đậm đà, tốt cho sức khỏe nhờ hàm lượng oxy hóa cao.

Cũng trong khảo sát của IPOS.vn, nhiều người tiêu dùng cho biết sẵn sàng trả thêm từ 10.000-20.000 đồng để đổi lấy loại matcha pha tốt nhất.

Sức hút khó cưỡng của bột trà xanh đến từ những giá trị dinh dưỡng vượt trội mà nó mang lại. Khác với trà xanh thông thường, matcha - loại bột trà xanh cao cấp nhất - chứa hàm lượng chất chống oxy hóa EGCG cao gấp 137 lần nhờ quy trình sản xuất đặc biệt khi sử dụng toàn bộ lá trà. Nghiên cứu của Đại học Colorado đã chỉ ra rằng chỉ một tách matcha có giá trị dinh dưỡng tương đương với 10 tách trà xanh thông thường, đồng thời có khả năng thúc đẩy quá trình trao đổi chất lên đến 40% và giảm 31% nguy cơ mắc các bệnh tim mạch. Những con số ấn tượng này đã biến matcha trở thành "siêu thực phẩm" được giới chuyên gia dinh dưỡng khuyên dùng.

Các xu hướng chế biến sáng tạo

Sự sáng tạo không ngừng của các chuyên gia pha chế đã đưa bột trà xanh lên một tầm cao mới. Không còn bó hẹp trong những công thức truyền thống, matcha ngày nay xuất hiện trong hàng loạt các phiên bản đồ uống độc đáo. Matcha espresso tonic - sự kết hợp táo bạo giữa matcha, espresso và nước tonic - đang trở thành hiện tượng tại các quán cà phê đặc sản. Cloud matcha với hiệu ứng mây mù ấn tượng từ lớp kem sữa bồng bềnh, hay matcha yogurt smoothie kết hợp cùng sữa chua Hy Lạp và hoa quả tươi đã mở ra vô vàn trải nghiệm vị giác mới lạ cho người thưởng thức.

Làn sóng xanh này không chỉ dừng lại ở lĩnh vực đồ uống mà còn lan tỏa mạnh mẽ sang các ngành hàng thực phẩm khác. Các tiệm bánh cao cấp đã đưa matcha vào những sản phẩm signature như matcha cheesecake với lớp kem phô mai hòa quyện cùng vị chát dịu nhẹ, hay matcha macaron với màu xanh đặc trưng và hương vị tinh tế. Ngành công nghiệp kem cũng không đứng ngoài cuộc khi cho ra đời các phiên bản matcha soft serve mềm mịn, trong khi giới ẩm thực healthy sáng tạo nên những món ăn như matcha chia pudding hay matcha granola giàu dinh dưỡng.

Tuy nhiên, sự bùng nổ này cũng đặt ra những thách thức không nhỏ về nguồn cung. Nhật Bản - quốc gia sản xuất tới 60% lượng matcha toàn cầu - đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng do nhu cầu tăng đột biến. Giá matcha cao cấp đã tăng 45% so với năm ngoái, theo số liệu từ Hiệp hội Trà Nhật Bản, trong khi nhiều nhà sản xuất buộc phải từ chối đơn hàng do không đủ nguyên liệu đáp ứng. Bài toán về nguồn cung bền vững đang trở thành vấn đề cấp thiết mà toàn ngành cần giải quyết.

Sự xuất hiện của bột trà xanh trong đời sống ẩm thực hiện đại không đơn thuần là một xu hướng nhất thời mà đã trở thành một phần của lối sống lành mạnh. Từ những giá trị dinh dưỡng vượt trội đến sự đa dạng trong ứng dụng ẩm thực, làn sóng xanh này hứa hẹn sẽ còn tiếp tục lan tỏa mạnh mẽ trong nhiều năm tới, mở ra những cơ hội mới cho ngành công nghiệp thực phẩm đồ uống toàn cầu.